Shinrin-yoku: badderen in het bos

In november ging ik 2 volle dagen ‘in bad’. Buiten in het bos. Bij 4 graden Celcius. Voor een basistraining bosbaden. Bosbaden is beter bekend als shinrin-yoku en was al vaker op m’n pad gekomen. Toch had ik getwijfeld. Was het weer zoiets als lagom, wabi sabi, hygge…? Krachtige concepten uit andere culturen die we bewonderen en kopiëren. Omdat we hopen dat ze dé oplossing zijn voor onze worstelingen. M’n hart won het van de twijfel. En dus ging ik badderen in het bos. Onder deskundige begeleiding van de Finse Katriina Kilpi (NatureMinded) en Hanna-Kaisa Heilimo (Atofios). En wat een ervaring!

 

Graag traag

Hoopte je op een pittig verhaal? Eentje over mensen die in het bos de kleren afgooien en in een beekje, meer of modderplas ronddobberen? Dan moet ik je teleurstellen. Shinrin-yoku of bosbaden gaat over wat ik zelf de 3 V’s noem: vertragen, verstillen en verbinden.

Via meditatieve en speelse werkvormen nodigt je begeleider of ‘gids’ je uit om het bos te beleven. Om écht contact te maken met de natuur om je heen. Zonder verwachtingen om iets te krijgen of te (moeten) bereiken. Dat raakte me diep tijdens de training. In natuurcoaching werk je altijd met een doel of een vraag - hoe klein ook. In bosbaden dus niet. Heerlijk!

Toch is bosbaden geen gewone bos- of natuurwandeling. Ook geen sport of work-out, meestal wandel je tijdens bosbaden niet eens ver. En het is ook geen gegidste wandeling met biologische en wetenschappelijke weetjes over flora en fauna.

Bosbaden is je onderdompelen in het bos met je hele wezen en al je zintuigen (ja, het zijn er heel wat meer dan 5). En dat blijkt gezond te zijn.

 
wildbloei - bosbaden - boomkruin

Bosbaden is goed voor je

Bosbaden heeft tal van positieve effecten op je fysieke en mentale gezondheid. Je bloeddruk daalt, stressgevoelens en angsten verminderen, je immuunsysteem krijgt een boost, je zelfacceptatie neemt toe… Er is een hele waslijst. En voor wie warm wordt van evidence based: ja, er zijn wetenschappelijke bewijzen. ;-) Daarom wordt bosbaden in verschillende landen al preventief ingezet.

Toch zijn die meetbare resultaten maar een deel van het verhaal. De werkelijke kracht van bosbaden? Da’s het contact dat je maakt met de natuur. Het bos omarmt jou en jij omarmt het bos. Het is die verbinding - zoals je die met goede vrienden en geliefden maakt - die het meest helend is. Voor jou én voor de natuur zelf. Het is geven en nemen. Wederkerigheid dus. Daarover schrijf ik nog wel eens een ander blogje.

 

Shinrin-yoku & co

Oorspronkelijk komt bosbaden uit Japan. Het ontstond in de jaren 80 en heet er dus shinrin-yoku: baden in de atmosfeer van het bos. Ondertussen bestaan er verschillende varianten en namen: Forest Bathing, Forest Therapy, Forest Mind / Metsämieli, Salim Yok… Volgens sommigen onderling inwisselbaar, volgens anderen niet.

Er is dus niet zoiets als ‘het enige echte bosbaden’, heb ik de indruk. De roots liggen wel duidelijk in Japan. Shinrin-yoku is afgestemd op de Japanse samenleving. Waar ze al eeuwenlang geloven in de helende krachten van het bos. Wij hebben dat geloof niet meer. We hebben ook de grote bosoppervlakte niet. Dus het lijkt me oké dat we niet gewoon copy-pasten en mirakels verwachten. Dat we zoeken hoe we dit integreren in onze samenlevingen. Zolang we maar de essentie - de wederkerigheid - niet verliezen.

 

Bezorgd om het bos

Bosbaden is prachtig. Toch was ik ook bezorgd tijdens en na de training. Waar gaan we de bossen vandaan halen? ‘t Is hier Vlaanderen, weet je wel. De minst beboste regio van Europa waar de nationale sport wel bomen kappen lijkt. Finland en Japan zijn elk voor minstens 66% bebost. Vlaanderen maar voor 11%. Toch even slikken.

Kunnen onze schaarse bossen dat trouwens wel aan? Veel mensen. Weinig bos. En het aangeboren respect voor de natuur zoals ze dat onder andere in Japan en Finland kennen, hebben wij hier niet meer. Dat komt terug, maar da’s een ontwikkelingsproces van een hele samenleving. Zoiets gebeurt niet in een vingerknip. En dat komt ook pas als mensen regelmatig contact hebben met bos en natuur. De ironie van dit dilemma ontgaat je allicht niet...

Hier komen de verantwoordelijkheid en intentie van zowel begeleiders als deelnemers om de hoek kijken. En de wederkerigheid. Kom je alleen iets halen of ben je ook bereid om te geven? Ook dit is voer voor een ander blogje.

 

Wat ga ik er nu mee doen?

Het klikt echt, dat bosbaden en ik. Ik vind er mijn waarden in terug. En ik sta ervan versteld hoe naadloos het aansluit bij wat ik vandaag al in de wereld zet op het vlak van natuurcoaching en verliesbegeleiding. Als een puzzelstukje dat op z’n plaats valt.

Daarom is bosbaden nu al een deel van mijn werk en ik wil er graag meer mee doen. In juni breid ik mijn basistraining alvast uit met een training in de Finse variant Metsämieli (Forest Mind). En het vervolg? Dat wijst de tijd wel uit. Mijn innerlijke kompas zegt dat goed is. :-)